Promotie: Aline Hakbijl-van der Wind
Titel proefschrift: MIND OVER MATTER? Quality of life and psychological factors after spinal cord injury
Promotor: prof. dr. M.W.M. (Marcel) Post
Copromotoren: dr. C.M.C. (Christel) van Leeuwen, dr. J.M. (Janneke) Stolwijk-Swüste
Wanneer: donderdag 17 september 2026 10.15 uur
Locatie: Academiegebouw, Domplein 29, Utrecht en digitaal via de livestream
Samenvatting
Een dwarslaesie verandert het leven ingrijpend. Van de ene op de andere dag kunnen alledaagse activiteiten, zoals lopen, werken of sociale activiteiten, een uitdaging worden. Toch ervaren veel mensen na verloop van tijd weer een goede kwaliteit van leven. Hoe komt het dat sommige mensen zich beter aanpassen aan hun nieuwe situatie dan anderen? En wat kunnen zorgverleners doen om dit proces te ondersteunen?
Dit proefschrift is gebaseerd op meerdere onderzoeken met als centraal thema de kwaliteit van leven van mensen met een dwarslaesie. Uit een internationale vergelijking blijkt dat mensen uit verschillende landen de term kwaliteit van leven op min of meer dezelfde manier begrijpen. Daarnaast blijkt uit dit onderzoek hoe belangrijk sociale contacten en deelname aan de samenleving voor die kwaliteit van leven zijn. Dit heeft geleid tot het toevoegen van een extra vraag over het sociale leven aan een veelgebruikte vragenlijst om kwaliteit van leven te meten bij mensen met een dwarslaesie.
Het tweede deel van het proefschrift richt zich op psychologische factoren. Een overzicht van eerder onderzoek laat zien dat eigenschappen zoals veerkracht, hoop, stellen van doelen in het leven en het hebben van vertrouwen in eigen kunnen, samenhangen met een betere kwaliteit van leven. Een meerjarig onderzoek onder mensen met een recente dwarslaesie laat zien dat het, al bij opname in het revalidatiecentrum, hebben van vertrouwen in het kunnen omgaan met de gevolgen van de dwarslaesie en de dwarslaesie als minder bedreigend ervaren voorspellend zijn voor een gunstiger verloop van de kwaliteit van leven in de jaren daarna.
De bevindingen laten zien dat revalidatie meer is dan lichamelijk herstel alleen. Sociale en psychologische factoren verdienen structurele aandacht binnen het revalidatieproces. Voor zorgprofessionals betekent dit dat het belangrijk is om niet alleen te focussen op fysieke doelen, maar ook aandacht te hebben voor hoe iemand betekenis geeft aan de veranderingen in zijn of haar leven, vertrouwen ontwikkelt in eigen mogelijkheden en opnieuw invulling geeft aan sociale rollen en activiteiten.
